Bloggfęrslur mįnašarins, jśnķ 2016

Icesave og Gušni Th. Jóhannesson

"Gjör rétt, žol ei órétt" (Jón Siguršsson forseti).

Gušni studdi Svavars­samn­inginn svo snemma sem 19. jśnķ 2009, sagši žį ķ blašinu Grape­vine: „Žaš getur veriš aš okkur lķki Icesave-samn­ingurinn illa, en hinn kost­urinn er miklu verri og kannski er žetta žaš bezta sem viš eša einhver annar gęti fengiš.“

Hér eru orš Gušna Th. į frummįlinu, svo aš enginn velkist ķ vafa um žį van­hugsun sem fólgin var ķ mešmęlum hans meš žeim stórhįskalega samningi sem m.a. gaf Bretum fullt dómsvald um öll įgreiningsefni um samninginn og um afleišingar žess aš viš gętum ekki stašiš viš hann (žęr afleišingar gįtu m.a. veriš stórfelld upptaka rķkiseigna); en Gušni talar: „We might not like the Icesave deal, but the alternative is much worse, and maybe this is the best we or anyone else could get.“

Alveg er makalaust aš į frambošsvori 2016 hefur okkar sami Gušni bent įsakandi fingri į Ólaf Ragnar Grķmsson meš žeim oršum aš hann hafi skrifaš undir Icesave-samninginn sķšsumars 2009.

Hver er Gušni aš gagnrżna forsetann? Sjįlfur var hann gagnrżnis­laus mešmęl­andi upphaflega Svavarssamningsins. Skilmįlalaust męlti hann meš honum, sagši ašra valkosti "miklu verri"!

En stjórnarandstašan į Alžingi 2009 sętti sig ekki viš žann smįnarsamning og vann aš žvķ ötullega aš skeyta viš hann żtarlegum fyrirvörum sem drógu svo śr gildi hans fyrir Breta og Hollendinga, aš žeir uršu alls ófśsir til aš meštaka hann ķ slķkri mynd; ekki lagašist mįliš fyrir žį, žegar forsetinn hnykkti į žessu viš undirritun laganna 2. sept. 2009 meš sérstakri įritašri tilvķsun til fyrirvara Alžingis.

Nišurstašan er einföld: Svavar Gestsson, Steingrķmur J., Jóhanna og Össur flöggušu sķnum óbreytta Svavarssamningi viš Breta og Hollendinga. Gušni Th. (yfirlżstur femķnisti) var žeim sammįla į sjįlfum hįtķšisdegi kvenna 19. jśnķ, meš hans oršum: "kannski er žetta žaš bezta sem viš eša einhver annar gęti fengiš," um leiš og hann tók fram, til aš hafa žetta alveg į hreinu, aš ašrir kostir vęru "miklu verri".

Hefši žetta fólk fengiš aš rįša, hefšum viš aldrei fengiš aš sjį sżknudóminn sem kvešinn var upp ķ EFTA-réttinum 28. janśar 2013.

Įrvekni Gušna var nįnast engin: Ķ sama Grapevine 19.6. 2009 dró hann upp kolsvarta mynd: "augljóslega, ef Ķsland myndi segja, aš viš ętlušum ekki aš samžykkja žetta [Icesave-samninginn], žį myndi žaš gera okkur nįnast eins einangruš og Noršur-Kóreu eša Bśrma (obviously, if Iceland were going to say, we“re not going to accept this, that would pretty much make us as isolated as countries as North Korea or Myanmar)." Žvķlķk hrakspį! Žurfum viš į slķkri spįsagnargįfu aš halda į Bessastöšum? 

Hann greiddi Buchheit-samningnum atkvęši ķ žjóšaratkvęšagreišslunni 9. aprķl 2011, lżsti žvķ sjįlfur yfir og reyndi eftir į aš skżla sér į bak viš aš 40% kjósenda hefšu kosiš eins og hann! Ekki lķktist hann žį Jóni Siguršssyni sem vildi "eigi vķkja" frį rétti okkar. Leištogar eiga aš vera leišandi kjarkmenn sem standa meš rétti žjóšar žegar aš honum er sótt.

Einnig Buchheit-samningurinn fól ķ sér samningslega višurkenningu Jóhönnu­stjórnar į žvķ, aš ķslenzka rķkiš hefši veriš ķ órétti ķ Icesave-mįlinu (žvert gegn öllum stašreyndum um lagalega réttarstöšu okkar skv. tilskipun ESB 94/19/EC og innfęrslu hennar ķ ķsl. lög nr. 98/1999). En sį samn­ingur vęri nś bśinn aš kosta okkur hartnęr 80 milljarša ķ einbera vexti, óafturkręfa og žaš ķ erlendum gjaldeyri.

Einungis atbeini forsetans og höfnun žjóšarinnar į Icesave-lögunum ķ tveimur žjóšaratkvęšagreišslum varš okkur til lausnar: žvķ aš Bretar og Hollendingar meš ESB ķ liši meš sér höfšušu žį mįliš gegn Ķslandi fyrir EFTA-réttinum og steinlįgu į žvķ bragši. Svo hrein var samvizka okkar af žvķ mįli, aš viš fengum fortakslausan sżknudóm og žurftum ekki aš borga eitt pennż né evrucent og engan mįlskostnaš!

Žaš er žung byrši fyrir ungan mann aš hafa tekiš eindregna afstöšu gegn laga­legum rétti žjóšar sinnar og ekki žoraš aš bišjast afsökunar. Hitt er meira ķ ętt viš fķfldirfsku aš voga sér samt aš sękjast eftir sjįlfu forsetaembęttinu hjį sömu žjóš nokkrum įrum sķšar! Žvķ į ég fremur ašra ósk žessum mįlvini mķnum til handa: um frjósöm įr viš sķfellt betri fręšimennsku og akademķsk störf.

Jón Valur Jensson.

Höfundur, formašur Žjóšar­heišurs, samtaka gegn Icesave, sat ķ fram­kvęmda­rįši Samstöšu žjóšar gegn Icesave, sem stóš aš undirskrifta­söfnun į Kjósum.is meš įskorun į forsetann aš hafna Buchheit-lögunum.

Grein žessi birtist ķ Fréttablašinu į Jónsmessudag. Höfundur žakkar ritstjórunum birtinguna. Greinin er hér stafrétt eins og hśn var send blašinu og meš žeirri mynd, sem send var meš henni, en hugsan­lega tóku Frétta­blašs­menn ašra mynd, eldri, fram yfir žessa af tękni­legum įstęšum.


mbl.is „Enginn glępur veriš framinn“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Gušni Th. Jóhannesson sendir okkur žrumu śr heišskķru lofti

Rifjaš er upp, aš ķ riti sķnu, The History of Ice­land, var Gušni Th. Jó­hann­es­son meš gagn­rżni į Ólaf Ragn­ar forseta og mįls­vörn hans fyr­ir Ķslands hönd ķ Ice­save-mįlinu. Hefši dr. Gušni sżnt meiri snarp­leika en Ólafur ķ vörn fyrir lands­ins rétt ķ mįlinu, vęri kannski hęgt aš skilja žetta, en žegar staš­reynd­irnar voru žvert į móti žęr, aš Gušni gekk öšrum framar ķ žvķ aš gleypa viš Svav­ars­samningnum og męla vinnu­lötum Svavari og nefnd hans bót, žį kemur žetta eins og žruma śr heišskķru lofti.

Lengi veršur ķ minnum höfš frękileg vörn Ólafs Ragnars fyrir mįl­staš Ķslands ķ Icesave-mįlinu. Óumbešinn fór hann utan til aš glķma viš öfl­ugustu frétta­menn BBC og annarra fjölmišla og hafši betur!

En Gušni heldur žvķ fram, aš mįl­futningur forsetans hafi žarna "ķ viss­um til­vik­um veriš mis­vķs­andi og af­vega­leišandi". Og hann viršist sżta žaš, aš mįl­flutn­ing­ur žessi hafi tryggt hon­um stušning til aš sitja sem for­seti sitt fimmta kjör­tķma­bil. Og žetta stendur hér eftir, aš hinn kokhrausti Icesave-samninga-stušningsmašur Gušni segir for­seta Ķslands hafa "af­vega­leitt" er­lenda blaša­menn, žegar umręšan um Ices­a­ve stóš sem hęst!

Ešlilega var hann spuršur śt ķ žetta af Morgunblašinu (mašurinn sem sjįlfur gerši sitt til aš afvegaleiša almenning!):

Ašspuršur hvaš hann hafi įtt viš ķ text­an­um, seg­ir Gušni žaš oft flókiš aš śt­skżra mįl sitt žannig aš er­lend­ir frétta­menn skilji til hlķt­ar. Žess vegna hafi Ólaf­ur stund­um žurft aš leišrétta eša śt­skżra orš sķn upp į nżtt. Ólaf­ur hafi af­vega­leitt umręšuna, vilj­andi eša óvilj­andi ...

Dr. Gušni var ķ nógum vandręšum fyrir ķ Icesve-mįlinu (sbr. žį Frétta­blašs­grein undirritašs, sem tengill var gefinn į hér ofar), en Jón Baldur Lorange segir um žetta:

"Žarna vegur Gušni aš forsetanum meš lśalegum hętti, og minnir žetta óneitanlega į įrįsir Icesave-sinna og vinstri stjórnarinnar į forsetann į sķšasta kjörtķmabili. 

Allir višurkenna ķ dag aš Ólafur Ragnar Grķmsson hafi stigiš fram į ögurstundu af glęsibrag og haldiš uppi žeirri mįlsvörn sem Ķsland žurfti svo sįrlega į aš halda, žegar rķkisstjórn Ķslands skilaši aušu. Sś mįlsvörn skilaši Ķslandi farsęlli nišurstöšu."

Fęr nokkur um žaš efazt? Er žaš ekki einmitt dr. Ólafur Ragnar Grķmsson, sem stendur uppi meš heišurinn af žvķ aš hafa veriš bezti varnarmašur žjóšarinnar, fremur en sį dr. Gušni, póstmódernķskur (en helzt til villugjarn) sagnfręšingur, sem nś hyggst verša eftirmašur hans žrįtt fyrir sķna fortķš ķ slęmri įlitsgjöf um eitt mesta hagsmunamįl žjóšarinnar į sķšari tķmum?

Jón Valur Jensson.


mbl.is „Ólafur fór stundum į ystu nöf“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Rķkisįbyrgš į Icesave var beinlķnis bönnuš skv. EES-samningnum og reglum sem Ķsland var skuldbundiš aš hlķta. Eftir Gušmund Įsgeirsson

Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žeir sem reyna aš halda žvķ fram aš žaš hefši veriš "betra" aš samžykkja samning um rķkisįbyrgš vegna Icesave, ž.į m. höfundur nżbirtrar greinar, Frišrik Jónsson, viršast flestir eiga žaš sameiginlegt aš annašhvort gleyma eša kjósa aš lķta vķsvitandi framhjį staš­reyndum mįlsins. Ekki sķst žvķ algjöra grundvallaratriši aš slķk rķkisįbyrgš var beinlķnis bönnuš samkvęmt EES-samningnum og reglum sem Ķsland er skuldbundiš samkvęmt honum til aš hlķta.

Žar aš auki var aldrei veitt heimild į fjįrlögum fyrir žvķ aš skuldbinda rķkissjóš meš slķkri rķkisįbyrgš, sem braut žvķ ķ bįga viš stjórnarskrį, burtséš frį žeim almennu lögum sem hafnaš var ķ žjóšar­atkvęša­greišslum. Meš žvķ aš hafna slķkum ólögum ķ tvķgang var meirihluti kjósenda žvķ ķ raun ekki aš gera neitt annaš en aš framfylgja stjórnarskrįnni.

Enn fremur stóš tvennskonar ómöguleiki ķ vegi fyrir slķkri rķkisįbyrgš. Ķ fyrsta lagi hefšu kröfur į hendur rķkissjóši samkvęmt rķkisįbyrgš­ar­samningunum oršiš gjaldkręfar ķ erlendum gjaldeyri, sem var ein­faldlega ekki til ķ rķkissjóši og var žvķ śtilokaš aš efna žęr kröfur. Samningur sem er ómögulegt aš efna getur aldrei öšlast raunverulegt gildi. Ķ öšru lagi hefši rķkiš ekki heldur getaš beitt skattlagningu til aš fjįrmagna greišslur samkvęmt samningunum, žar sem heimild til slķkrar skattlagningar var ekki fyrir hendi ķ lögum žegar hin umręddu atvik uršu. Vegna stjórnarskrįrvarins banns viš afturvirkni skatta hefši žvķ ekki heldur mįtt fęra neina slķka heimild ķ lög eftir aš žau atvik uršu.

Loks er markleysa aš halda žvķ fram aš einhver meintur kostnašur vegna "tafa" į śrlausn mįlsins hafi hlotist af žvķ illnaušsynlega ferli sem leiddi til synjunar rķkisįbyrgšar af hįlfu kjósenda og stašfestingar EFTA-dómstólsins į žvķ aš sś synjun hafi ekki ašeins veriš réttmęt heldur žaš eina rétta. Hafi slķkar tafir oršiš einhverjar, voru žęr žvert į móti bein afleišing hinna ófyrirleitnu tilrauna žįverandi stjórnvalda og borgunarsinna ķ hópi stušningsmanna žeirra, til žess aš brjóta ekki ašeins stjórnarskrį heldur lķka EES-samninginn, og stofna žannig žjóšréttarlegum hagsmunum Ķslands ķ stórhęttu. Ef stjórnvöld hefšu strax fariš hina einu réttu og löglegu leiš, aš hafna öllum hugmyndum um ólöglega rķkisįbyrgš, hefšu engar tafir žurft aš verša į žvķ. Žegar brennuvargar kveikja ķ hśsi og reyna svo aš hindra aškomu slökkvilišs aš brunastaš, er ekki viš slökkvilišiš aš sakast žó tefjist aš slökkva eldinn, heldur brennuvargana!

Samkvęmt stašreyndum mįlsins er žar af leišandi algjör markleysa aš velta sér upp śr žvķ meš endalausum "hvaš-ef?" spurningum, hvort žaš hefši veriš "hagstęšara" aš samžykkja slķka rķkisįbyrgš heldur en aš hafna henni af žeirri einföldu įstęšu aš sį "valkostur" aš sam­žykkja hana var ķ raun aldrei fyrir hendi sem lögmętur valkostur ķ neinum skilningi. Allar fullyršingar um annaš eru einfaldlega skįld­skapur, sem er sorglegt hversu margir hafa lįtiš blekkjast af.

Umręša um žjóšfélagsmįlefni į Ķslandi yrši mun markvissari og gagnlegri, ef hśn vęri byggš į stašreyndum, frekar en röngum fullyršingum og skįldskap sem į sér enga stoš ķ veruleikanum.

Góšar stundir. Lifiš heil. Įfram Ķsland.

Gušmundur Įsgeirsson.


mbl.is Steingrķmur og Bjarkey leiša lista VG
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Gušni Th.: Icesave- og ESB-sinni

ESB-višhengjur réttlęta žjóšsvik sķn ķ Icesave-mįl­inu, nś trślega til aš styrkja fram­bjóš­and­ann Gušna Th., žar įttu žeir sann­ar­lega banda­mann ķ mįl­inu įrin 2009-11; og enn er hann opinn fyrir Evrópu­sam­bandinu, jafnvel aš samžykkja umsókn naums meirihluta alžingis­manna um inntöku landsins ķ žaš stórveldi įn žess aš bera žaš undir žjóšina.

Jón Valur Jensson.


Gušni Th. nżtur ešlilega stušnings gömlu Icesave-samninga-flokkanna!

Nż skošanakönnun Félagsvķsinda­stofnunar HĶ sżnir aš 76% kjósenda Sam­fylk­ingar styšja Gušna sem for­seta. 75% stušn­ings­manna flokks Stein­grķms J. gera žaš sama! Vinstri menn vita hvaš til sķns "frišar" heyrir: aš sam­žykkja rang­lętis-įsókn Breta og Hollend­inga, svo aš viš fengjum nś örugg­lega ekki aš heyra sżknu­dóminn frį EFTA-dóm­stólnum!

Žeir sįu žetta einmitt rétt: aš Guši var žeirra mašur, enda samžykkti hann bęši Svavars­samn­inginn ķ jśnķ 2009 (jafnvel ólesinn, eins og Jóhanna Sigurš­ar­dóttir, žegar hśn hvatti samt sķna žingmenn til aš drķfa ķ aš samžykkja frum­varpiš!) og eins Buchheit-samninginn snemma įrs 2011.

„Žaš getur veriš aš okkur lķki Icesave-samning­ur­inn illa, en hinn kost­urinn er miklu verri og kannski er žetta žaš bezta [sic!] sem viš eša einhver annar gęti fengiš. Haldiš eša sleppiš, žaš eru skilabošin sem viš fengum. Ég held aš hver sį sem gagnrżnir samninganefndina fyrir linkind sé aš horfa, viljandi eša óviljandi, framhjį žvķ hversu ótrślega erfiš staša ķslenskra stjórnvalda er.“

Gušni Th. Jóhannesson ķ blašinu The Grapevine, 19. jśnķ 2009,* en žvķ er dreift ókeypis vķša ķ Reykjavķk a.m.k.

Hann stendur žarna algerlega meš Svavari Gestssyni og Jóhönnustjórninni ķ žessu mįli.

Var žetta nś ekki bżsna gróft af Gušna aš skrifa meš žessum hętti? Įtti žetta aš vera einhver hjįlp viš žjóšina ķ mįlinu? En bķšiš viš: Hann gekk reyndar miklu lengra og sagši aš auki, ķ sama Grapevine 19.6. 2009:

"augljóslega, ef Ķsland myndi segja, aš viš ętlušum ekki aš sam­žykkja žetta [Icesave-samninginn], žį myndi žaš gera okkur nįnast eins einangruš og Noršur-Kóreu eša Bśrma (obviously, if Iceland were going to say, we“re not going to accept this, that would pretty much make us as isolated as countries as North Korea or Myanmar)."

Žvķlķk endemis-speki! Hafiš žiš oršiš vör viš žessa einangrun?!

Svavarssamningurinn hefši kostaš okkur į žrišja hundraš milljarša króna (a.m.k. 208 milljarša, sumir tala um 275 milljarša) og greišslur einmitt hafizt žetta vor, viš hefšum getaš žakkaš samherjum Gušna Th. žaš, ef žeir hefšu fengiš aš rįša.

Ekki gafst Jóhönnustjórnin upp viš aš žókknast Evrópusambandinu ķ žessu mįli. Icesave-II-lögin (samžykkt į Alžingi 30. des. 2009) voru hennar nęsta til­raun, en eftir undirskriftasöfnun InDefence-hópsins og synjun forseta Ķslands į lögunum var haldin žjóšaratkvęšagreišsla 6. marz 2010, žar sem žjóšin tók sannarlega afstöšu ķ mįlinu: hafnaši Icesave-II meš 98,1% atkvęša og sendi öflug skilaboš śt um allan heim, svo aš eftir var tekiš.

Žį reyndi Jóhönnustjórn Buchheit-samninginn (Icesave-III) sem var loks samžykktur sem lög af 70% alžingismanna 16. febrśar 2011, en var synjaš af forseta Ķslands 20. sama mįnašar eftir vķštęka undiskriftasöfnun Samstöšu žjóšar gegn Icesave (į vefnum Kjósum.is). Eftir mikla įróšursherferš Icesave-sinna, sem stašiš hafši yfir ķ Rśv og 365 fjölmišlum og frį żmsum įlitsgjöfum, atvinnurekendum og ESB-sinna frį žvķ um įramótin, var seinni žjóšaratkvęšagreišslan haldin 9. aprķl 2011, og žar höfnušu 59,9% kjósenda Icesave-III-ólögunum.

Gušni Th. Jóhannesson lżsti žvķ yfir, aš hann kysi Buchheit-samninginn, en sį samningur hefši haft žetta tvennt ķ för meš sér:

  1. Til žessa dags: hįtt ķ 80 milljarša króna óafturkręfar greišslur śr rķkis­sjóši til Breta og Hollendinga, ķ pundum og evrum, m.a. ķ boši Gušna Th.;
  2. aš viš hefšum aldrei (ef viš hefšum lśffaš) fengiš aš lķta sżknudóminn frį EFTA-dómstólnum, sem auglżsti sakleysi Ķslendinga ķ mįlinu. Eins og hreint mannorš er mikils virši, žį var žessi śrskuršur ekki ónżtur til aš endurheimta traust umheimsins. En nei, žaš var vķst of mikill lśxus aš mati Gušna Th. Jóhannessonar!

Makalaust er, aš žessi fręšimašur, sem hefur žannig beitt sér gegn lagalegum rétti og hagsmunum žjóšarinnar, skuli sķšan telja sig nógu spįmannlega vaxinn til aš verša forseti Ķslendinga!

En ótvķręšar voru nišurstöšurnar śr ofangeindri skošanakönnun. Žrķr af hverjum fjórum vinstri mönnum ętla aš kjósa Icesave-sinnann Gušna Th.!

Hins vegar eru kjósendur Sjįlfstęšisflokksins miklu sundurleitari: ašeins 53% žeirra ętla aš kjósa Davķš, en 29% Gušna, 18% Andra Snę og 14% Höllu.

Aš žessu séšu er ekki ólķklegt aš sumir fari aš hugleiša, hvort žeir ęttu kannski aš "kjósa taktķskt", ž.e.a.s. aš velja Davķš, ef žeir vilja ekki fį žann forseta, sem vann gegn žjóšarhagsmunum og žjóšarrétti ķ Icesave-mįlinu.

Ķ VINNSLU

* Oršrétt sagši Gušni ķ Grapevine: „We might not like the Icesave deal, but the alternative is much worse, and maybe this is the best we or anyone else could get. Take it or leave it, that’s the message we got. I think anyone criticizing the negotiations team for being weak are ignoring, wilfully or not, the incredibly difficult position the Icelandic authorities find themselves in.“

Jón Valur Jensson.


mbl.is Halla bętir viš sig mestu fylgi
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband